ثبت بیش از ۸ هزار پرونده سایبری در خراسان رضوی؛ ۱۸۰۰ متهم دستگیر شدند

رئیس پلیس فتا خراسان رضوی گفت: از ابتدای سال ۱۴۰۵ تاکنون بیش از ۸ هزار پرونده سایبری در استان تشکیل شده و با افزایش ۷ درصدی کشفیات، یک‌هزار و ۸۰۰ متهم جرایم سایبری نیز دستگیر شده‌اند که این میزان نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۴۱ درصد افزایش داشته است.

به گزارش رضوانیون، سرهنگ «مرتضی حقی‌شهری» در نشست خبری ششمین پویش سراسری خرید امن که همزمان با هفته انتظامی برگزار شد، اظهار کرد: با توجه به افزایش جرایم اینترنتی و کلاهبرداری‌های مالی در خریدهای آنلاین، پلیس فتا در راستای برنامه‌های پیشگیرانه خود ششمین پویش سراسری خرید امن را با شعار قبل از پرداخت، بررسی کن برگزار می‌کند.

وی گفت: هدف اصلی این پویش، ارتقای سواد سایبری شهروندان، افزایش آگاهی مردم نسبت به شگردهای جدید کلاهبرداری و پیشگیری از خسارت‌های مالی در خریدهای اینترنتی است.

حقی‌شهری افزود: یکی از اهداف این پویش، ترویج فرهنگ بررسی پیش از واریز است؛ به این معنا که کاربران قبل از هرگونه پرداخت یا خرید اینترنتی، از اعتبار فروشنده، اصالت سایت و درگاه پرداخت اطمینان حاصل کنند.

وی ادامه داد: ارتقای قدرت تشخیص شهروندان برای شناسایی درگاه‌های جعلی، فیشینگ و رسیدهای ساختگی و همچنین آگاهی نسبت به شیوه‌های رایج کلاهبرداری از دیگر اهداف این پویش است.

رئیس پلیس فتا خراسان رضوی بیان کرد: پیشگیری از کلاهبرداری‌هایی مانند دریافت بیعانه، تبلیغات غیرواقعی و جعل هویت فروشندگان و همچنین کاهش ریسک خرید از صفحات و فروشگاه‌های آنلاین، از دیگر محورهای این پویش به شمار می‌رود.

برنامه‌های ششمین پویش سراسری خرید امن

حقی‌شهری درباره برنامه‌های پیش‌بینی‌شده در این پویش گفت: تولید و انتشار محتوای پیشگیرانه با هشتگ خرید امن در رسانه‌های نوین و مکتوب، برگزاری مسابقه کتابخوانی پویش خرید امن، جلب مشارکت دستگاه‌های دولتی، عمومی و خصوصی، مشارکت کسب‌وکارهای فضای مجازی، استفاده از ظرفیت تبلیغات شهری، برگزاری کارگاه‌های آموزشی برای دانش‌آموزان و کسب‌وکارهای آنلاین، همکاری صداوسیمای استان و استفاده از ظرفیت بلاگرهای محلی از جمله این برنامه‌هاست.

وی افزود: در این پویش تلاش می‌شود با استفاده از ظرفیت رسانه‌ها و مجموعه‌های مختلف، هشدارهای سایبری و آموزش‌های پیشگیرانه به شکل گسترده در اختیار شهروندان قرار گیرد.

۸۲ هزار تماس با مرکز فوریت‌های سایبری خراسان رضوی

رئیس پلیس فتا خراسان رضوی با اشاره به وضعیت تماس‌های مردمی با مرکز فوریت‌های سایبری پلیس فتا گفت: از ابتدای سال ۱۴۰۵ تاکنون بیش از ۸۲ هزار تماس از سوی شهروندان خراسان رضوی با مرکز فوریت‌های سایبری پلیس فتا به شماره ۰۹۶۳۸۰ برقرار شده است.

حقی‌شهری افزود: در همین مدت، مبلغ ۲۲۰ میلیارد ریال از وجوه برداشت‌شده از حساب شهروندان توسط مجرمان سایبری، با اقدام سریع همکاران پلیس فتا در همان ساعات اولیه کلاهبرداری مسدود و به حساب افرادی که مورد کلاهبرداری قرار گرفته بودند بازگردانده شده است.

وی با بیان اینکه سرعت عمل شهروندان در گزارش کلاهبرداری اهمیت زیادی دارد، اظهار کرد: اگر فردی متوجه برداشت غیرمجاز از حساب خود شد، باید در نخستین اقدام اینترنت گوشی خود را قطع کند و بلافاصله با مرکز فوریت‌های سایبری به شماره ۰۹۶۳۸۰ تماس بگیرد.

حقی‌شهری گفت: ۲۰ دقیقه تا نیم ساعت نخست پس از وقوع کلاهبرداری، زمان بسیار مهمی است و اگر فرد در این مدت با پلیس فتا ارتباط بگیرد، امکان مسدودسازی وجوه در حساب مقصد وجود دارد.

ثبت بیش از ۸ هزار پرونده سایبری و دستگیری ۱۸۰۰ متهم

رئیس پلیس فتا خراسان رضوی با اشاره به آمار عملکرد این پلیس بیان کرد: از ابتدای سال جاری تاکنون بیش از ۸ هزار پرونده سایبری در استان تشکیل شده است و در حوزه کشف نیز نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۷ درصد افزایش داشته‌ایم.

وی افزود: از ابتدای سال تاکنون یک‌هزار و ۸۰۰ متهم جرایم سایبری در استان دستگیر شده‌اند که این میزان نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۴۱ درصد افزایش داشته است.

شگردهای پرتکرار مجرمان سایبری

حقی‌شهری با اشاره به مهم‌ترین شگردهای کلاهبرداری سایبری گفت: ارسال لینک‌های آلوده در قالب پیام‌های مربوط به سامانه‌های دولتی، سهام عدالت، ابلاغیه‌ها، تصاویر، کارت عروسی و موضوعات مشابه از شگردهایی است که همچنان قربانی می‌گیرد.

وی افزود: کلاهبرداری در سایت‌های واسطه‌گر با عنوان فروش باغ و ویلا، خودرو و سایر کالاها و دریافت بیعانه نیز از دیگر شگردهای رایج است.

وی ادامه داد: با توجه به بازگشایی مدارس، یکی دیگر از شگردهای مورد توجه مجرمان سایبری، دریافت کد ورود از دانش‌آموزان و والدین از طریق شبکه‌های اجتماعی است. همچنین تبلیغات مربوط به کار در منزل در سایت‌های واسطه‌گر و آنلاین و سوءاستفاده از حساب افراد برای جابه‌جایی وجوه حاصل از جرایم نیز از دیگر مواردی است که با آن مواجه هستیم.

رئیس پلیس فتا خراسان رضوی درباره شیوه فعالیت لینک‌های آلوده توضیح داد: در بسیاری از موارد، یک پیامک یا پیام حاوی خبر، تصویر یا موضوعی کنجکاوکننده برای کاربر ارسال می‌شود و فرد با کلیک روی لینک، یک بدافزار با فرمت APK را روی گوشی خود نصب می‌کند.

حقی‌شهری افزود: پس از نصب بدافزار، مجرم می‌تواند به اطلاعات و دسترسی‌های مختلف گوشی دسترسی پیدا کند و در صورتی که کاربر به یک درگاه جعلی هدایت شود و اطلاعات کارت بانکی مانند رمز دوم و تاریخ انقضا را وارد کند، امکان برداشت از حساب برای مجرم فراهم می‌شود.

هشدار پلیس فتا درباره خرید از صفحات شبکه‌های اجتماعی

رئیس پلیس فتا خراسان رضوی با اشاره به افزایش کلاهبرداری در بستر شبکه‌های اجتماعی گفت: بخش قابل توجهی از کلاهبرداری‌های مرتبط با خریدهای آنلاین در صفحات و کانال‌های شبکه‌های اجتماعی خارجی انجام می‌شود و شهروندان باید نسبت به تبلیغات و فروشگاه‌هایی که در این فضاها فعالیت می‌کنند، احتیاط بیشتری داشته باشند.

وی تأکید کرد: صرف مشاهده یک صفحه یا تبلیغ در شبکه‌های اجتماعی نباید موجب اعتماد به فروشنده شود و شهروندان باید پیش از پرداخت وجه، اصالت فروشگاه، اعتبار فروشنده و درگاه پرداخت را بررسی کنند.

حقی‌شهری درباره کلاهبرداری‌های مربوط به فروش بلیت، تور و رزرو هتل در پلتفرم‌های واسطه نیز گفت: در این حوزه نسبت به سال گذشته افزایش کلاهبرداری مشاهده شده است و بخشی از مجرمان از بستر سکوهای واسطه و آگهی‌های منتشرشده در آنها برای سوءاستفاده از شهروندان استفاده می‌کنند.

آموزش دانش‌آموزان با «فانوس دیجیتال» و «فرهنگیاران سایبری»

رئیس پلیس فتا خراسان رضوی درباره آموزش دانش‌آموزان نیز اظهار کرد: پلیس فتا طرح‌هایی از جمله «فانوس دیجیتال» را با هدف کاهش آسیب‌های اجتماعی در فضای مجازی و افزایش سواد فضای مجازی دانش‌آموزان دنبال می‌کند.

وی افزود: طرح «فرهنگیاران سایبری» نیز در دستور کار قرار گرفته است و در قالب آن تعدادی از معلمان و افرادی که در حوزه آموزش فعالیت دارند، آموزش‌های لازم را دریافت می‌کنند تا به عنوان سفیران و یاران پلیس فتا در حوزه سایبر، آموزش‌های لازم را به دانش‌آموزان و جامعه هدف منتقل کنند.

حقی‌شهری با اشاره به رده سنی مجرمان و قربانیان جرایم سایبری گفت: بر اساس آمار موجود، بخش قابل توجهی از مجرمان سایبری در بازه سنی ۱۵ تا ۲۵ سال قرار دارند، در حالی که بیشترین قربانیان در بازه سنی ۳۰ تا ۴۵ سال هستند.

وی ادامه داد: آموزش در مدارس و سایر جوامع هدف به صورت مستمر و متناسب با نوع جرایم و شگردهای جدید مجرمان انجام می‌شود و این آموزش‌ها از دوره ابتدایی تا مقاطع بالاتر دنبال خواهد شد.

۲۰ دقیقه طلایی برای نجات پول پس از کلاهبرداری

رئیس پلیس فتا خراسان رضوی در پاسخ به این پرسش که شهروندان پس از وقوع کلاهبرداری چه اقدامی انجام دهند، گفت: نخستین اقدام، قطع اینترنت گوشی است و پس از آن فرد باید در سریع‌ترین زمان ممکن با شماره ۰۹۶۳۸۰ تماس بگیرد.

وی افزود: در صورتی که فرد در همان دقایق ابتدایی با مرکز فوریت‌های سایبری ارتباط برقرار کند، امکان مسدودسازی حساب مقصد و جلوگیری از انتقال بیشتر وجوه وجود دارد.

حقی‌شهری همچنین درباره خرید با دستگاه‌های کارتخوان هشدار داد و گفت: شهروندان هنگام خرید، به‌ویژه از فروشندگان سیار و دوره‌گرد در ورودی و خروجی شهرها، رمز اول کارت بانکی را شخصاً وارد کنند.

وی توصیه کرد: اگر شهروندی نسبت به سوءاستفاده از کارت بانکی خود مشکوک شد، می‌تواند با مراجعه به عابر بانک نسبت به تغییر رمز اول اقدام کند.

رئیس پلیس فتا خراسان رضوی افزود: شهروندان در سفرها و خریدهای روزمره بهتر است یک کارت بانکی جداگانه برای خریدهای خود در نظر بگیرند و مبلغ محدودی در آن نگهداری کنند تا در صورت وقوع کلاهبرداری، میزان خسارت احتمالی کاهش پیدا کند.

هوش مصنوعی در دستور کار توانمندسازی پلیس فتا

حقی‌شهری درباره هوش مصنوعی و آمادگی پلیس فتا برای مقابله با جرایم مرتبط با این فناوری نیز بیان کرد: یکی از رویکردهای پلیس فتا در سال ۱۴۰۵، حرکت و توانمندسازی نیروها در حوزه هوش مصنوعی است و دوره‌ها و اقدامات آموزشی و تخصصی در این زمینه در مجموعه پلیس فتا در حال انجام است.

وی همچنین درباره استفاده از ظرفیت نیروهای متخصص حوزه سایبری گفت: در مجموعه پلیس فتا نیروهای متخصص در حوزه هک و امنیت سایبری فعالیت دارند و از ظرفیت افراد متخصص و توانمند در چارچوب اهداف قانونی و مأموریت‌های پلیس استفاده می‌شود.

رئیس پلیس فتا خراسان رضوی درباره جرایم مرتبط با استخراج رمزارز نیز گفت: موضوع کشف دستگاه‌های استخراج رمزارز و ماینر در حوزه مأموریتی پلیس امنیت اقتصادی قرار دارد، اما کلاهبرداری‌هایی که در حوزه کیف پول‌ها و صرافی‌های رمزارزی رخ می‌دهد، در حوزه جرایم سایبری مورد بررسی پلیس فتا قرار می‌گیرد.

حقی‌شهری در پایان با تأکید بر اهمیت افزایش سواد سایبری شهروندان گفت: پیام اصلی ششمین پویش سراسری خرید امن این است که مردم پیش از پرداخت وجه، اعتبار فروشنده، اصالت سایت و درگاه پرداخت را بررسی کنند و در صورت مواجهه با برداشت غیرمجاز یا کلاهبرداری، در سریع‌ترین زمان ممکن موضوع را از طریق مرکز فوریت‌های سایبری پلیس فتا به شماره ۰۹۶۳۸۰ گزارش دهند.