تجلیل از ۵ حافظ کل قرآن کریم در مشهد؛ تأکید بر حمایت از استعدادهای قرآنی و نقش خانواده‌ها

به گزارش.رضوانیون، آیین نکوداشت و تقدیر از پنج حافظ کل نوجوان قرآن کریم با حضور استادان و قاریان قرآن، حجت‌الاسلام سیدرضا موسوی واعظ خطیب ، حمید صمدی رئیس گروه قرآن و عترت اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی، استاد رضا عابدین‌زاده حافظ بین‌المللی قرآن کریم، خانواده‌های حافظان و جمعی از فعالان قرآنی، پنجشنبه ۱۹ شهریور ۱۴۰۵ در فرهنگسرای قرآن و عترت مشهد برگزار شد و در این مراسم ضمن معرفی ظرفیت‌های حفظ قرآن و ضرورت حمایت از حافظان، از پنج حافظ کل نوجوان و والدین آنان تقدیر شد.

در این آیین از محمد مؤمنی، محمدحسین چزگی، ابراهیم کشکولی، سیدمحمدمهدی ایوبی و محمدمهدی گریوانی به عنوان پنج حافظ کل قرآن کریم تقدیر شد و در کنار تجلیل از تلاش این نوجوانان، نقش خانواده‌ها و استادان آنان در طی کردن مسیر حفظ قرآن مورد توجه قرار گرفت.

معرفی حافظان نوجوان به جامعه باید به الگوسازی برای نسل جوان منجر شود

حمید صمدی، رئیس گروه قرآن و عترت اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی، در این آیین با اشاره به هدف برگزاری این برنامه اظهار کرد: این مراسم با پیشنهاد و پیگیری برای معرفی استعدادهای جوان و نوجوان حوزه حفظ قرآن برگزار شده است.

وی با تقدیر از استاد رضا عابدین‌زاده، او را از استادان باسابقه حوزه حفظ قرآن در مشهد دانست که در برگزاری جلسات قرآن، تربیت حافظان، داوری مسابقات و پرورش استعدادهای قرآنی فعالیت داشته است.

صمدی با بیان اینکه پنج نوجوان تقدیرشده از سوی استاد عابدین‌زاده به عنوان شاگردان نمونه معرفی شده‌اند، گفت: این نوجوانان باید به جامعه، به‌ویژه دانش‌آموزان و همسالان خود معرفی شوند تا تجربه و روش آنان در مسیر حفظ قرآن مورد توجه قرار گیرد.

وی درباره روش حفظ قرآن نیز بیان کرد: پیش از حفظ هر آیه یا صفحه، لازم است حافظ ترجمه و مفاهیم آن را بداند و حفظ قرآن با تفکر، تدبر و فهم مفاهیم همراه باشد.

رئیس گروه قرآن و عترت اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی همچنین بر ضرورت استمرار ارتباط حافظ با قرآن تأکید کرد و گفت: حافظ قرآن باید همواره با آیات و سوره‌های قرآن مأنوس باشد و مرور روزانه محفوظات را جدی بگیرد؛ به‌گونه‌ای که مرور دو تا چهار جزء در روز می‌تواند به استمرار این ارتباط کمک کند.

صمدی در ادامه درباره تعداد حافظان کل قرآن در استان گفت: در حال حاضر آمار دقیق و یکپارچه‌ای از تعداد حافظان کل قرآن در سطح شهر، استان و کشور وجود ندارد.

وی توضیح داد: مجموعه‌هایی مانند تبلیغات اسلامی، اوقاف و سایر دستگاه‌ها آمارهای جداگانه‌ای دارند اما به دلیل وجود همپوشانی میان اطلاعات و نبود یک نظام جامع برای تجمیع این آمار، هنوز نمی‌توان عدد دقیقی از تعداد حافظان کل قرآن ارائه کرد.

صمدی همچنین بر ضرورت برنامه‌ریزی جدی‌تر برای آشنایی دانش‌آموزان و نوجوانان با قرآن تأکید کرد و گفت فعالیت‌های تخصصی در مؤسسات و مراکز قرآنی در زمینه حفظ وجود دارد، اما برای فراگیر شدن ارتباط نوجوانان و دانش‌آموزان با قرآن، به برنامه‌ریزی گسترده‌تر و بلندمدت، به‌ویژه در آموزش و پرورش، نیاز است.

همه افراد ظرفیت حفظ قرآن را دارند

استاد رضا عابدین‌زاده، حافظ بین‌المللی قرآن کریم، در این آیین درباره انگیزه برگزاری مراسم نکوداشت پنج حافظ نوجوان اظهار کرد: ایده برگزاری این برنامه از چند ماه قبل در ذهنم شکل گرفت، چراکه متأسفانه حافظان قرآن به اندازه‌ای که شایسته است مورد حمایت و توجه قرار نمی‌گیرند.

وی افزود: در جلسات مختلف قرآن حضور داشتم و شاهد تلاش این کودکان و نوجوانان بودم و این سؤال برایم ایجاد شد که چرا برای حافظان کل قرآن برنامه‌ای برگزار نشود و چرا نوجوانی که تمام قرآن را حفظ کرده است، مورد توجه و تشویق ویژه قرار نگیرد.

عابدین‌زاده با اشاره به حمایت‌هایی که برای برگزاری این مراسم صورت گرفت، گفت: موضوع را با افراد مختلف و برخی دستگاه‌های دولتی مطرح کردم و مردم نیز پس از اطلاع از این برنامه با علاقه وارد شدند و برای حمایت از این نوجوانان کمک کردند.

وی بیان کرد: حدود ۸۰ درصد حمایت‌های انجام‌شده برای این برنامه از سوی مردم و حدود ۲۰ درصد از سوی نهادهای دولتی بوده است.

این استاد قرآنی با تأکید بر ضرورت معرفی این نوجوانان به جامعه گفت: باید خبر این بچه‌ها و موفقیت‌های آنان منتشر شود تا کودکان و نوجوانان هم‌سن آنها ببینند که حفظ قرآن امکان‌پذیر است و بدانند این مسیر می‌تواند هم برکات معنوی و هم آثار و فرصت‌های ارزشمندی برای زندگی آنان داشته باشد.

عابدین‌زاده درباره استعداد افراد برای حفظ قرآن نیز گفت: همه افراد ظرفیت و استعداد حفظ دارند و این‌طور نیست که فقط افراد خاصی بتوانند حافظ قرآن شوند.

وی برای توضیح این موضوع به حافظه تصویری افراد اشاره کرد و گفت: همان‌طور که فرد می‌تواند مسیر خانه خود را به صورت تصویری در ذهن بسپارد، می‌تواند از همین ظرفیت حافظه برای به خاطر سپردن آیات قرآن نیز استفاده کند.

این استاد قرآن با اشاره به ظرفیت‌های قرآنی مشهد اظهار کرد: در مشهد جلسات قرآن، استادان و امکانات مختلفی وجود دارد و علاقه‌مندان می‌توانند از این ظرفیت‌ها استفاده کنند.

وی افزود: جلساتی که در منطقه طلاب و حرم مطهر برگزار می‌کنیم به صورت کاملاً رایگان است و کودکان می‌توانند از سوره‌های کوتاه شروع کنند، محفوظات خود را تحویل دهند، نقاط قوت و ضعفشان بررسی شود و به تدریج مسیر حفظ قرآن را ادامه دهند.

عابدین‌زاده ادامه داد: ممکن است یک کودک با چند سوره کوتاه وارد این مسیر شود اما در ادامه به جایی برسد که حافظ کل قرآن شود، در مسابقات ملی و بین‌المللی رتبه کسب کند و حتی بعدها خود به یک استاد و مربی قرآن تبدیل شود و کودکان دیگری را در این مسیر تربیت کند.

وی گفت: متولد ۱۳۴۷. در سن ۲۰ سالگی، یعنی از سال ۱۳۶۸ تا ۱۳۷۱ و در فاصله ۲۰ تا ۲۳ سالگی، حفظ قرآن را آغاز کردم و به پایان رساندم و در مشهد زیر نظر استاد گرامی قرآن را حفظ کردم.

عابدین‌زاده همچنین گفت: پس از حفظ قرآن، حدود ۱۰ سال به تلاوت قرآن زیر نظر مرحوم استاد هروی پرداختم. 

وی با اشاره به سابقه ۳۱ ساله خود در آموزش و پرورش گفت: در سال ۱۳۹۷ بازنشسته شده و در سال‌های اخیر بخش مهمی از فعالیتش به حفظ، تلاوت و آموزش قرآن به نوجوانان و جوانانی اختصاص داشته که در مسیر حفظ قرآن قرار گرفته‌اند.

حفظ قرآن وسیله‌ای برای عمل به قرآن است، نه هدف نهایی

حجت‌الاسلام سیدرضا موسوی واعظ، فعال و استاد قرآنی، در ادامه این آیین با تقدیر از استادان و حافظان قرآن، بر ضرورت استفاده از ظرفیت حافظان قرآن در عرصه‌های اجتماعی، فرهنگی و تربیتی تأکید کرد.

وی با اشاره به تلاش استادان قرآن در سال‌های گذشته گفت برخی استادان بدون چشمداشت مالی و حتی با صرف وقت و هزینه شخصی برای آموزش قرآن به کودکان و نوجوانان تلاش کرده‌اند.

موسوی واعظ با اشاره به خاطراتی از استادان قرآنی، از مرحوم استاد هروی یاد کرد که برای آموزش قرآن به برخی شاگردان حتی با دوچرخه مسیر طولانی را رفت‌وآمد می‌کرد و این رفتار را نمونه‌ای از دلسوزی و فداکاری استادان قرآن دانست.

وی با تقدیر از استاد رضا عابدین‌زاده اظهار کرد: عابدین‌زاده برای تربیت شاگردان و توسعه جلسات قرآنی تلاش زیادی کرده و شایسته است در کنار شاگردانی که امروز از آنها تقدیر می‌شود، از استادان و مربیان آنان نیز تجلیل شود.

موسوی واعظ گفت: ما باید افراد بیشتری مانند استاد عابدین‌زاده در جامعه داشته باشیم؛ افرادی که با انگیزه و دلسوزی برای تربیت نسل قرآنی تلاش کنند.

وی در ادامه با اشاره به جایگاه حافظان قرآن در صدر اسلام گفت در زمان پیامبر اکرم(ص) از افرادی که با قرآن مأنوس بودند برای مأموریت‌ها و نقش‌های اجتماعی استفاده می‌شد و حافظ قرآن بودن تنها یک عنوان نبود.

موسوی واعظ ادامه داد: حافظان قرآن نباید تنها به عنوان افرادی شناخته شوند که قرآن را حفظ کرده‌اند، بلکه باید از ظرفیت آنان برای آموزش، فعالیت‌های فرهنگی و نقش‌آفرینی اجتماعی استفاده شود.

وی همچنین تأکید کرد حفظ قرآن هدف نهایی نیست، بلکه وسیله‌ای برای انس با قرآن، فهم آیات و در نهایت عمل به آموزه‌های آن است.

این فعال قرآنی در بخش دیگری از سخنان خود با انتقاد از واگذاری کامل آموزش دینی کودکان به مدارس گفت خانواده‌ها نباید آموزش قرآن و معارف فرزندان خود را فقط به مدرسه واگذار کنند و لازم است خارج از مدرسه نیز برای تربیت دینی و قرآنی فرزندان خود برنامه داشته باشند.

موسوی واعظ با اشاره به تجربه شخصی خود از آموزش دینی در مدارس، نسبت به شیوه‌هایی که ممکن است به جای علاقه‌مند کردن کودکان، آنها را نسبت به درس و مفاهیم دینی دلزده کند، انتقاد کرد.

وی همچنین با اشاره به برخی تجربه‌های خود در ارتباط با دانشجویان گفت: حتی در میان برخی دانشجویان دانشگاه، آشنایی کافی با ابتدایی‌ترین مفاهیم قرآن و معارف دینی وجود ندارد. 

وی در بخش دیگری از سخنان خود با تأکید بر نقش مسجد در تربیت قرآنی کودکان و نوجوانان، اظهار کرد: مسجد می‌تواند یکی از مهم‌ترین پایگاه‌های آموزش قرآن و معارف دینی باشد و نباید نقش آن در تربیت نسل نوجوان و جوان نادیده گرفته شود..

حفظ قرآن را از ۸ سالگی آغاز کردم

محمد مومنی حافظ ۱۲ ساله کل قرآن کریم، درباره مسیر حفظ قرآن خود گفت: حفظ قرآن را از ۸ سالگی آغاز کردم و حدود چهار سال طول کشید تا بتوانم کل قرآن کریم را حفظ کنم.

وی افزود: در مسیر حفظ قرآن از استاد پورعزیز، استاد رجبی و به‌ویژه استاد عابدین‌زاده بهره بردم و حضور در جلسات قرآن از عوامل مهمی بود که به من در ادامه این مسیر کمک کرد.

مؤمنی با اشاره به نقش خانواده در مسیر حفظ قرآن بیان کرد: پدر و مادرم مشوق من بودند و در این مسیر از من حمایت می‌کردند. حتی زمانی که آنها نیز مشغول حفظ قرآن بودند، من در کنار آنها آیات قرآن را حفظ می‌کردم و این موضوع باعث شد ارتباط بیشتری با قرآن پیدا کنم.

وی ادامه داد: از حدود ۷ سالگی در جلسات قرآن شرکت می‌کردم و به تدریج علاقه‌ام به حفظ قرآن بیشتر شد. در کنار حضور در جلسات، به تلاوت‌های استاد منشاوی و استاد خلیلی نیز گوش می‌دادم و از شنیدن تلاوت آنها برای تقویت حفظ خود استفاده می‌کردم.

این حافظ نوجوان قرآن کریم درباره توصیه خود به دیگر کودکان و نوجوانانی که علاقه‌مند به حفظ قرآن هستند، گفت: برنامه‌ریزی دقیق و حضور مستمر در جلسات قرآن بسیار مهم است و کسی که می‌خواهد در مسیر حفظ موفق باشد، باید برای کار خود برنامه داشته باشد و ارتباطش را با جلسات قرآن حفظ کند.

حفظ قرآن مانع پیشرفت تحصیلی نیست

سیدمحمدمهدی ایوبی، حافظ ۱۹ ساله کل قرآن کریم، درباره آغاز مسیر حفظ قرآن گفت: حفظ قرآن را از پایه چهارم ابتدایی آغاز کردم و در اوایل پایه یازدهم توانستم حفظ کل قرآن کریم را به پایان برسانم و حدود دو سه سال است که به لطف خدا حفظ قرآنم تمام شده است.

وی افزود: آشنایی من با طرح حفظ قرآن از طریق اطلاع‌رسانی‌هایی بود که در حرم مطهر رضوی انجام می‌شد. مادرم اطلاعیه‌های مربوط به «طرح حافظون رضوی» را دید و از همین طریق وارد این مسیر شدم

ایوبی ادامه داد: در مسیر حفظ قرآن از استاد مهربانی استفاده کردم و برنامه و مؤسسه‌ای که در آن فعالیت داشتم زیر نظر استاد حاج مهدی حسنی بود. همچنین در جلسات و محضر استاد جوانمرد، استاد مهربانی، استاد ظریف، دایی‌ام و تعدادی دیگر از استادان قرآن در مشهد حضور داشتم و از راهنمایی‌های آنها بهره بردم.

این حافظ کل قرآن کریم درباره تأثیر حفظ قرآن بر تحصیل اظهار کرد: حفظ قرآن نه‌تنها مانع تحصیل و پیشرفت انسان نمی‌شود، بلکه در بسیاری از موارد به تقویت حافظه کمک می‌کند. وقتی انسان مطالبی را حفظ می‌کند، در یادگیری بعضی از مطالب درسی نیز شرایط بهتری پیدا می‌کند و مطالبی که نیاز به حفظ یا یادگیری مفهومی دارند، برای او آسان‌تر می‌شوند.

وی گفت: ممکن است حفظ قرآن زمان‌بر باشد و انسان برای حفظ و مرور آیات، بخشی از وقت خود را اختصاص دهد، اما به نظر من این زمان از بین نمی‌رود و در مقابل، برکت بیشتری در زندگی ایجاد می‌کند. اگر انسان برای قرآن وقت بگذارد، دو برابر آن وقت برایش برکت خواهد داشت و حفظ قرآن نباید به عنوان مانعی برای پیشرفت تلقی شود.

ایوبی افزود: بسیاری از افرادی که حافظ قرآن هستند، در کنار حفظ قرآن به دنبال تحصیل، شغل، هنر یا مهارت‌های دیگر نیز رفته‌اند و حفظ قرآن به معنای کنار گذاشتن سایر فعالیت‌ها نیست. انسان می‌تواند در کنار قرآن، مسیر تحصیل و زندگی خود را نیز ادامه دهد و برای آینده خود برنامه داشته باشد.

وی با اشاره به اهمیت مرور آیات قرآن خاطرنشان کرد: بعد از پایان حفظ نیز کار تمام نمی‌شود و حافظ باید با مرور روزانه، ارتباط خود را با قرآن حفظ کند. هرچه مرور بیشتر باشد، انس انسان با قرآن نیز بیشتر می‌شود و آیات در ذهن و زندگی او ماندگارتر خواهد شد.

حفظ قرآن با توفیق، تلاش و برنامه‌ریزی همراه است

محمدمهدی گریوانی، حافظ ۱۷ ساله کل قرآن کریم و دانش‌آموز پایه یازدهم، درباره آغاز مسیر حفظ قرآن گفت: حفظ قرآن را از حدود ۵ سالگی آغاز کردم و توانستم در حدود سه سال کل قرآن کریم را حفظ کنم.

وی افزود: من اصالتاً از روستای گریوان در خراسان شمالی هستم و در ادامه مسیر، زمانی که حدود دو تا سه جزء از قرآن را حفظ کرده بودم، به حرم مطهر رضوی آمدم و در آنجا با جلسه قرآن استاد عابدین‌زاده آشنا شدم. از آن زمان در جلسات ایشان حضور پیدا کردم و با ادامه این مسیر، توانستم حفظ کل قرآن را به پایان برسانم.

گریوانی ادامه داد: حدود ۱۰ سال است که حافظ کل قرآن کریم هستم و در این مدت متوجه شدم که حفظ قرآن موضوعی نیست که یک‌شبه اتفاق بیفتد یا فقط به داشتن یک استعداد خاص وابسته باشد. توفیق الهی در این مسیر بسیار مهم است، اما در کنار آن، تلاش و پشتکار نیز لازم است.

این حافظ نوجوان قرآن کریم گفت: برای رسیدن به موفقیت در حفظ قرآن باید سختی‌های مسیر را پذیرفت و برای آن تلاش کرد. در زندگی پیامبران نیز می‌بینیم که سختی‌ها و مشکلات بخشی از مسیر رشد و رسیدن به جایگاه‌های بالاتر بوده است و انسان نباید با دیدن سختی، از ادامه مسیر منصرف شود.

وی افزود: حفظ قرآن باعث ایجاد انس با قرآن می‌شود، اما این انس بعد از پایان حفظ نیز باید ادامه پیدا کند. حافظ کل قرآن نمی‌تواند تصور کند که چون همه قرآن را حفظ کرده، دیگر نیازی به مرور ندارد؛ بلکه باید هر روز زمانی را برای مرور آیات اختصاص دهد.

گریوانی بیان کرد: به نظر من یک حافظ کل قرآن باید به صورت روزانه حداقل دو تا سه جزء را مرور کند تا محفوظاتش تثبیت شود و ارتباطش با قرآن از بین نرود. مرور روزانه باعث می‌شود آیات همیشه در ذهن حاضر باشند و حافظ بتواند محفوظات خود را حفظ کند.

وی با اشاره به تأثیر حفظ قرآن بر سبک زندگی خود اظهار کرد: در ابتدای مس یر شاید زمان بیشتری برای استراحت و انجام فعالیت‌های مختلف وجود داشته باشد، اما هرچه میزان محفوظات بیشتر می‌شود، نیاز به مرور و تکرار نیز افزایش پیدا می‌کند. بنابراین انسان باید از بعضی فعالیت‌های غیرضروری کم کند و برای زندگی خود برنامه داشته باشد.

گریوانی ادامه داد: زمانی برنامه خواب و بیداری من به شکلی بود که حدود ساعت ۹ صبح می‌خوابیدم و تا حدود یک بعدازظهر استراحت می‌کردم، اما با بیشتر شدن محفوظات و افزایش نیاز به مرور، مجبور شدم زمانم را بهتر مدیریت کنم. همین موضوع باعث شد به تدریج برنامه‌ریزی بیشتری برای کارهایم داشته باشم و زمانم را هدفمندتر استفاده کنم.

وی گفت: حفظ قرآن نیازمند استمرار است و کسی که این مسیر را انتخاب می‌کند باید از ابتدا بداند که علاوه بر توفیق الهی، تلاش، تمرین، مرور و برنامه‌ریزی مداوم برای موفقیت در این مسیر ضروری است.

در پایان مراسم، از پنج حافظ کل قرآن کریم تقدیر و به هر یک از آنان ۷۰ میلیون تومان جایزه نقدی اهدا شد. علاوه بر جایزه نقدی، برای هر یک از حافظان مجموعه‌ای از هدایای فرهنگی و یادبود شامل عطر، ست لوازم‌التحریر، ساعت دیواری، تابلوفرش، تصویر هر یک از حافظان، قرآن کریم، کتاب‌های تفسیری و کوله‌پشتی اهدا شد. همچنین از والدین این حافظان به عنوان مشوق تجلیل صورت گرفت.